Video giới thiệu cho người xem biết sản phẩm làm được gì. Video hướng dẫn sử dụng cho người dùng biết phải bấm vào đâu để làm được việc đó. Hai loại video này có mục đích khác nhau, nên cách làm cũng khác. Phần dưới hướng dẫn cách làm video hướng dẫn sử dụng app, phần mềm, và giải thích khi nào nên quay màn hình thật, khi nào có thể dùng AI.
Video hướng dẫn khác video giới thiệu thế nào
Video giới thiệu thường ngắn, khoảng một phút, tập trung vào vấn đề và lợi ích. Giao diện trong video có thể được đơn giản hoá hoặc làm đẹp hơn thực tế. Video hướng dẫn thì cần đúng từng chi tiết: đúng tên nút, đúng vị trí menu, đúng thứ tự thao tác. Nếu giao diện trong video khác với sản phẩm thật, người dùng sẽ không làm theo được.
Vì vậy, với video hướng dẫn, quay màn hình thật thường là lựa chọn chính. AI hỗ trợ ở các phần xung quanh.
Khi nào quay màn hình thật
Bạn nên quay màn hình thật khi:
- Video trình bày các bước thao tác cụ thể mà người dùng sẽ làm theo.
- Giao diện có nhiều chữ, menu và nút bấm cần hiển thị chính xác.
- Video được dùng trong trung tâm trợ giúp, tài liệu hướng dẫn hoặc email chào mừng người dùng mới.
Công cụ tạo video AI hiện chưa tái tạo chính xác giao diện thật, đặc biệt là chữ. Một nút bấm bị đổi tên trong video có thể khiến người dùng bối rối.
Khi nào có thể dùng AI
AI phù hợp với các phần không đòi hỏi chính xác từng điểm ảnh:
- Phần mở đầu: cảnh ngắn giới thiệu tác vụ sẽ làm, ví dụ "Tạo đơn hàng đầu tiên".
- Cảnh minh hoạ: cảnh người dùng hoặc bối cảnh, gọi là B-roll. Xem bài B-roll là gì.
- Giọng đọc: giọng đọc AI tiếng Việt giúp tạo lời hướng dẫn mà không cần thu âm. Xem bài giọng đọc AI cho video giới thiệu.
- Dựng: AI có thể hỗ trợ cắt ghép, thêm chú thích, gắn phụ đề và xuất nhiều bản.
Bước 1: chia video theo tác vụ
Một video hướng dẫn dài trình bày mọi tính năng thường khó dùng, vì người dùng chỉ cần tìm đúng một việc. Bạn nên chia thành nhiều video ngắn, mỗi video một tác vụ, ví dụ "Thêm thành viên vào nhóm" hoặc "Xuất báo cáo tháng". Tên video nên là tên tác vụ, để người dùng tìm thấy dễ dàng.
Bước 2: chuẩn bị tài khoản demo
Trước khi quay, bạn chuẩn bị một tài khoản demo có dữ liệu mẫu sạch sẽ. Dữ liệu mẫu giúp màn hình trông thật mà không lộ thông tin khách hàng. Bạn cũng tắt thông báo trên máy tính, đóng các tab không liên quan và chọn độ phân giải màn hình phù hợp với video.
Viết lời hướng dẫn
Lời đọc trong video hướng dẫn nên mô tả đúng thứ người xem đang thấy. Mỗi câu ứng với một thao tác, theo dạng "bấm vào đâu, rồi điều gì xảy ra". Ví dụ: "Bấm nút Tạo mới ở góc trên bên phải. Một khung nhập thông tin sẽ hiện ra." Tên nút và tên menu trong lời đọc phải trùng với chữ trên giao diện thật.
Bạn nên viết lời đọc trước khi quay, rồi quay theo lời. Cách này giúp nhịp thao tác khớp với nhịp đọc, đỡ phải cắt ghép nhiều khi dựng. Nếu dùng giọng đọc AI, bạn tạo lời theo từng bước để dễ thay một câu khi giao diện thay đổi.
Bước 3: quay từng bước
Bạn quay chậm hơn tốc độ thao tác thường ngày. Trước mỗi lần bấm, con trỏ nên dừng ngắn trên nút để người xem kịp nhìn. Nếu một bước bị lỗi, bạn có thể quay lại riêng bước đó thay vì quay lại toàn bộ. Quay mỗi bước thành một đoạn riêng giúp việc dựng và sửa sau này dễ hơn.
Bước 4: thêm chú thích và phóng to
Khi dựng, bạn thêm chú thích ngắn cho từng bước, ví dụ "Bước 2: bấm Tạo mới". Với vùng giao diện nhỏ, bạn phóng to vào vùng đó để người xem trên điện thoại vẫn thấy rõ. Chú thích bằng tiếng Việt nên được thêm bằng template chữ trong công cụ dựng, giữ cùng font và vị trí trong mọi video. Bài hiệu ứng con trỏ trong video demo app có thêm cách làm nổi vùng cần chú ý.
Bước 5: phụ đề và cập nhật
Phụ đề giúp người dùng theo dõi khi không bật tiếng và giúp người khiếm thính. Bài chèn và xuất file SRT trong Premiere Pro hướng dẫn cách gắn phụ đề.
Khi sản phẩm thay đổi giao diện, video hướng dẫn cũng cần cập nhật. Vì vậy, bạn nên lưu lại project dựng, kịch bản và file giọng đọc của từng video. Video ngắn theo tác vụ cũng dễ cập nhật hơn video dài.
Giao phần dựng cho AI
Nếu bạn làm nhiều video hướng dẫn trên Premiere Pro, CoolMe AI Premiere Automation cho phép Grok hoặc Claude thao tác theo lệnh tiếng Việt, như nhập thư mục đoạn quay, tạo sequence, chèn MOGRT chú thích, gắn phụ đề từ file SRT và xuất hàng loạt. Bạn vẫn xem lại từng video trước khi xuất. Công cụ chạy trên Windows và có bản dùng thử trên trang CoolMe AI Premiere Automation. Bài batch export trong Premiere Pro nói về xuất nhiều video một lần, còn quy trình làm video giới thiệu có trong bài làm video giới thiệu phần mềm bằng AI.
